Zeeland

Brouwerijen vanaf 1900
bron: Friedrich - Brauereiverzeichnis Niederlande (1997)
1.Jos. P.F. van de Ven, bierbrouwerij De Roode Leeuw1935
2.M. van Kilsdonk1912

De puzzel rond het geheim van Faro-bier

Brouwerij "De Roode Leeuw" in Zeeland

ZEELAND - Zeeland heeft een brouwerij gehad. Een beroemde nog wel met nog beroemder bier. Het wijd en zijd bekende Faro-bier. Gebrouwen door Jos van de Ven in brouwerij "De Roode Leeuw" aan de Kerkstraat. Oud-burgemeester en notabel van het dorp die het geheim van zijn Faro-bier in 1947 mee het graf in nam. Filmster Monique van de Ven stamt uit dit brouwersgeslacht en woonde zeven jaar in Zeeland. Die dingen zijn zeker. Maar verder lijkt de historie van Zeelands brouwerij één grote puzzel waar nog talloze stukjes van ontbreken.

Café D'n Brouwer in de Kerkstraat is het tastbare bewijs van de roemruchte brouwerij van familie van de Ven. Josephus Petrus Franciscus van de Ven liet het pand in 1906 bij zijn brouwerij bouwen. Maar dan begint de puzzel. Kees Geerts, de huidige eigenaar van D'n Brouwer, weet dat als geen ander. Al jaren snuffelt hij in de historie van De Roode Leeuw. Met wisselend succes. In de loop der jaren heeft hij oude bierflessen, gemeentelijke stukken en andere snuisterijen verzameld. Maar net als "dorpsarchivaris" Jantje van Dongen mist hij veel belangrijke stukjes in de historische puzzel.

BHIC archief foto
BHIC archief foto: Zeeland - Kerkstraat 64
(Vrachtwagen van brouwerij de Roode Leeuw in Zeeland N.Br op de
binnenplaats met twee knechten. Vlnr Jan Peters en Chris van den Berg.)

Van Kilsdonk
Zo is nergens te achterhalen wanneer Jos van de Ven in Zeeland neerstreek. Archivaris H. Sluijters kan die ontbrekende stukjes wel leveren. Jos van de Ven is namelijk de zoon van Adrianus van de Ven en die rond 1870 trouwde met Johanna Dorothea van Kilsdonk. Zij was dochter uit het roemruchte brouwersgeslacht van Kilsdonk. Die machtige en invloedrijke familie heeft van oudsher in Zeeland gebrouwen maar een startdatum is nergens te vinden. Door overerving kwam de brouwerij dus in bezit van de familie van de Ven.
De in 1847 geboren brouwer Jos van de Ven behoorde tot de belangrijkste notabelen van het dorp. Hij had een grote boerderij en een boomgaard (de huidige wijk De Vlasgaard). Verder was hij gemeenteraadslid, wethouder en uiteindelijk burgemeester van Zeeland. In juni 1932 volgde hij de een jaar eerder overleden burgemeester Doedens op. Van de Ven bleef tot en met 1938 burgemeester.
In dezelfde tijd was het duidelijk dat de dorpsbrouwerijen het moeilijk hadden in de concurrentiestrijd met de grote bierbrouwerijen die het gerstenat met duizenden liters tegelijk konden produceren. Toch had Zeeland bier om trots op te zijn. Faro-bier, een donker bier met een hoog alcoholpercentage en een zoetige smaak. In donkere beugelflessen van 0,7 liter vond het gerstenat zijn weg naar talloze kroegen in de verre omtrek.

Geheim
Jos van de Ven hield het recept van zijn bier angstvallig geheim. Zo moesten alle werknemers op het eind van het brouwproces de brouwerij verlaten zodat Van de Ven in zijn eentje het karwei kon afmaken. Oud-werknemer Martien Peters uit Zeeland weet dat nog: "Mijn vader, Jan Peters, werkte als brouwer bij Van de Ven. Hij kon het Faro-bier voor 99 procent zelf maken. Alleen dat laatste procentje deed Van de Ven altijd zelf." En zo weet niemand hoe het beroemde bier gemaakt werd. Van de Ven nam het geheim in 1947 mee in zijn graf op het kerkhof van Zeeland.

BHIC archief foto
BHIC archief foto: Zeeland - Kerkstraat 64
(Bierflesje van brouwerij de Roode Leeuw, Zeeland N.Br.
Eigenaar was Jos van de Ven, die er Faro-bier brouwde.)

Maar veel eerder al hielden de ketels in Zeeland op met pruttelen. Volgens Martien Peters stopte de bierkraan in 1937 of 1938 toen De Roode Leeuw werd overgenomen door grote broer De Drie Hoefijzers uit Breda. Toch werd er nog wel gebotteld. Vanaf 11 juni 1931 werd er namelijk ook limonade gemaakt. Dat duurde tot 1948 toen de produktie naar Breda werd overgebracht. De Drie Hoefijzers ging verder met de produktie van "De Roode Leeuw"-limonade dat later verkocht werd onder de merknamen Trofee en Sparks.
Maar in Zeeland was het toen definitief gedaan. Jos van de Ven, de vader van Monique, verkocht het brouwershuis. Dat werd opgesplitst in een sigaretten- en een kleermakerszaak. Met het geld verbouwde Van de Ven de oude brouwerij achter het huis, later werd dat overgenomen door Adriaan Zonnenberg. De bijbehorende opslagruimte werd uiteindelijk opgekocht door Toon Zonnenberg en biedt tegenwoordig onderdak aan het gelijknamige loodgietersbedrijf.
Op 28 juli 1952 werd Monique van de Ven in Zeeland geboren. Met haar vader ging het echter steeds slechter. Ironisch genoeg stierf deze 51-jarige telg uit het brouwersgeslacht Van de Ven op 18 juni 1957 aan de drank. Hij werd naast zijn vader begraven op het kerkhof van Zeeland. Zijn graf, door de gemeente betaald, steekt schamel af tegen de grafkelder van zijn vader. Twee jaar later vertrok moeder Van de Ven met dochter Joke en Monique en zoon Jos voorgoed uit Zeeland.
Later is Monique nog wel eens in Zeeland geweest. In café D'n Brouwer hangt een grote foto van haar terwijl ze een pilsje tapt. Verder wenst ze niet te veel herinnerd te worden aan Zeeland en haar vader, weet Kees Geerts. Zelf heeft hij met de filmster de historie ook nauwelijks aangekaart. Ondanks het feit dat hij nog zoveel stukjes van zijn puzzel mist.
(Bron: Brabants Dagblad 6 augustus 1988)

Opmerking door de heer Huvenaars:
Jos van de Ven is geboren op 28 augustus 1872 in Son en Breugel en niet in 1847. Hij was een zoon van Adrianus van de Ven, die op 23 november 1868 te Zeeland trouwde met Johanna Dorothea van Kilsdonk. Jos was ook lid van de Provinciale Staten van Noord-Brabant en is geridderd in de orde van de Heilige Gregorius de Groote. In 1905 wordt zoon Jos (Josephus Adrianus Maria) geboren en dat is de vader van filmster Monique. Zij is dus een kleindochter van de oude Jos van de Ven.